Άρθρο
Eργατική απάντηση στην κρίση στέγης

Διαδήλωση αλληλεγγύης στα Προσφυγικά

Ο Σπύρος Γεωργακόπουλος προβάλλει τους αγώνες ενάντια στην κερδοσκοπία στην κατοικία.

 

Όσο ο Καπιταλισμός υπάρχει, η κατοικία θα είναι εμπόρευμα και θα έχει ξεκάθαρο ταξικό χαρακτήρα. Το βάθεμα της κρίσης του συστήματος, που φέρνει μαζί της και την κρίση στέγης, αλλά και τεράστιες εργατικές αντιστάσεις ανοίγουν το ζήτημα: δικαίωμα στη στέγη και την πόλη. Η στενότητα στη κατοικία, βασίζεται, όπως λένε, στην ολοένα αυξανόμενη και απότομη εισροή πληθυσμού, στις πόλεις είτε για εργασία είτε για τουρισμό, σπρώχνοντας στο περιθώριο κομμάτια της εργατικής τάξης. Το μεγαλύτερο μέρος της εργατικής τάξης, αδυνατεί να βρεί αξιοπρεπή κατοικία. Εντονότερο το φαινόμενο εμφανίζεται σε μετανάστες, πρόσφυγες και τη ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα, με μεγαλύτερες δυσκολίες και εμπόδια στην εύρεση κατοικίας. Τα ολοένα αυξανόμενα με ανεξέλεγκτο τρόπο ενοίκια και η αδυναμία αγοράς κατοικίας λόγω των υψηλών τιμών, είναι μια κούρσα κερδοσκοπίας. Την ίδια ώρα που το μεγαλύτερο τμήμα της εργατικής τάξης αναγκάζεται να δώσει το 40% του εισοδήματος του για να του παρέχεται στέγη. Η Αριστερά στη Γερμανία πριν από ενάμιση αιώνα, το 1870, βρέθηκε μπροστά σε αυτό το ζήτημα. Άνοιξε τη συζήτηση σχετικά με τη Στενότητα κατοικιών που ήταν διαθέσιμες για τον όλο και αυξανόμενο πληθυσμό των εργατών στα μεγάλα βιομηχανικά κέντρα. 

Ο Ένγκελς αναφέρεται στα άρθρα του, για τη στενότητα της κατοικίας, που εκδόθηκαν στην εφημερίδα Volkstaat της Λειψίας που στη συνέχεια εκδόθηκαν σε μορφή βιβλίου με τον τίτλο: «Το ζήτημα της κατοικίας» το 1872. Αναδεικνύει ότι το ‘στεγαστικό πρόβλημα’ βρίσκεται στη δομή και τη δυναμική του Καπιταλιστικού Συστήματος και δεν μπορεί να υπάρξει καμία ουσιαστική λύση μέσα στα πλαίσια του συστήματος.1 Βάσει των αποτελεσμάτων του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για τους Ανθρώπινους Οικισμούς (UN-HABITAT), το παγκόσμιο έλλειμμα στέγασης αυξήθηκε από 251 εκατομμύρια άτομα το 2010, σε 288 εκατομμύρια το 2023. Σε έρευνα που διεξήγαγε το UN-HABITAT εκτιμά ότι περίπου 64 εκατομμύρια άνθρωποι εκδιώχθηκαν παγκοσμίως (κυρίως πόλεμοι) μεταξύ 2003 και 2023, με σοβαρές συνέπειες σε μέσα διαβίωσης, ασφάλειας και κοινωνικής ευημερίας. Η στεγαστική κρίση έχει αναδειχθεί από τα μείζονα προβλήματα σε όλο τον κόσμο. Κινήματα στις μεγάλες πόλεις του κόσμου από το Λονδίνο, τη Βαρκελώνη, το Βερολίνο μέχρι τη Νέα Υόρκη, διαδηλώνουν μαζικά για το δικαίωμα στη στέγη. Η χαώδης, χωρίς σχεδιασμό και με μόνο γνώμονα το κέρδος, ανάπτυξη των πόλεων οδηγούν σε καταστρατήγηση του Δημόσιου χώρου, ελλιπείς υποδομές με καταστροφικές συνέπειες για τους κατοίκους και το περιβάλλον συνολικά. Παραδείγματα των αναπτυσσόμενων οικονομικών δυνάμεων, όπως η Κίνα και η Ινδία, που οι πόλεις τους γιγαντώθηκαν, βρίσκονται στη λίστα με τις μεγαλύτερες πόλεις του κόσμου σε έκταση και πληθυσμό. Υπήρξε ξεχέρσωμα γόνιμων καλλιεργήσιμων περιοχών για να αναπτυχθούν νέα βιομηχανικά πάρκα και καταστροφή παραλιακών περιοχών για δημιουργία λιμανιών, χωρίς καμία περιβαντολλογική μελέτη. Προσέλκυσαν παράλληλα και ένα τεράστιο εργατικό δυναμικό και προχώρησαν στην κατασκευή πόλεων που στην πλειοψηφία τους στερούνται βασικές υποδομές, όπως αποχέτευσης και ύδρευσης.2 

Η επίθεση του νεοφιλελευθερισμού στην εργατική τάξη

Η ιδιοκατοίκηση στην Ελλάδα, μέχρι το 2008, ξεπερνούσε το 80%. Με το ξέσπασμα της κρίσης και την επιβολή των μνημονίων, τη λυσσαλέα επίθεση των τραπεζών και στη συνεχεία των funds, το ποσοστό αυτό έπεσε κάτω από το 40%. Ένα πρώτο χτύπημα του συστήματος ήταν η κατάργηση του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας (Ο.Ε.Κ.) το 2012, από ανεξάρτητο φορέα. Όλα τα προγράμματα διαχείρισης δανείων αλλά και η διαχείριση εργατικών κατοικιών μεταφέρθηκαν σε κεντρική διοίκηση του κράτους. Αντίστοιχα η αποδυνάμωση του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού (Ε.Ο.Τ.) που παρείχε για χρόνια υπηρεσίες (Δημοτικά camping – καταλύματα) με χαμηλές τιμές και προγράμματα σε ανέργους και ευάλωτες ομάδες. Έγινε απλά ένα γραφείο τύπου για πλούσιους τουρίστες και διαφημίσεις πολυτελών ξενοδοχειακών μονάδων. 

Παράλληλα πρόσφεραν ευκολίες στην αλλαγή χρήσης κατοικιών, να γίνουν χώροι βραχυχρόνιας μίσθωσης (AirBnB) και πολυτελή ξενοδοχεία με χρήματα του Σιωνιστικού καθεστώτος. Τα προβλήματα στέγασης υπηρεσιών Υγείας και Παιδείας, είναι κομμάτι της ίδιας επίθεσης της άρχουσας τάξης. Τα νοσοκομεία καταρρέουν από θέμα υποδομών την ίδια ώρα που ο υπουργός υγείας κόβει κορδέλες σε νέα τμήματα. Τμήματα που τα ετοιμάζουν για να τα παραδώσουν σε ιδιωτικές εταιρείες. Φοιτητικές εστίες, ακατάλληλες για κατοίκιση. Οι εικόνες παραίτησης των χώρων και των δικτύων ύδρευσης/αποχέτευσης, με αποτέλεσμα εντοπισμό κολοβακτηριδίων (E. coli) στο δίκτυο, το οποίο μπορεί να προκαλέσει από λοίμωξη του αναπνευστικού μέχρι και βαριάς μορφής πνευμονία.3

Την ίδια στιγμή η εύρεση κατοικίας για τους φοιτητές/ριες γίνεται αδύνατη λόγω των υψηλών ενοικίων. Οι εστίες έχουν πολύ μικρό αριθμό δωματίων για να καλύψει τις ανάγκες. Η λογική του κέρδους και της εκμετάλλευσης επικρατεί, ειδικά σε περιοχές που είναι τουριστικοί προορισμοί. Κάθε αρχή του καλοκαιριού εκατοντάδες δάσκαλοι και καθηγητές, διώχνονται από τις κατοικίες που νοικιάζουν, για να πάρουν προτεραιότητα οι ανάγκες της τουριστικής περιόδου. 

Σκάνδαλα

Στις αρχές Ιούνη ανακοινώθηκε η σύλληψη εγκληματικής οργάνωσης, περίπου 30 ατόμων, κυρίως Μηχανικοί του ιδιωτικού τομέα, υπάλληλοι μηχανικοί του Δημοσίου, με επικεφαλής τον Πρώην Διευθυντή Πολεοδομίας Κηφισιάς και τη Γενική Γραμματέα (γ.γ.) του Δήμου Γαλατσίου και Πρόεδρο του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής του Κεντρικού Τομέα Αθήνας, διορισμένη από το Τ.Ε.Ε.

Στη συνέχεια παραιτείται ο εδώ και επτά χρόνια γ.γ. του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) υπεύθυνος για θέματα Χωροταξίας και Πολεοδομίας. Μετά από λίγες μέρες και αφού βγαίνουν στο φως καταγγελίες όχι μόνο για την Πολεοδομία Κηφισιάς, ακολουθεί και η παραίτηση του γ.γ. του Υπουργείου Πολιτισμού.Τόσο οι γ.γ. όσο και οι εμπλεκόμενοι είχαν συνεργασία επαγγελματική και κυρίως πολιτική. Όλοι τους στελέχη της Νέας Δημοκρατίας και σε θέσεις πολιτικές κατά το παρελθόν με κυβέρνηση Ν.Δ.Ο γ.γ. του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) ήταν ο κεντρικός χειριστής, μαζί με το ΤΕΕ, για την παραλαβή των Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων που έχουν ανατεθεί έναντι 350 εκατομμυρίων ευρώ μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και θα έπρεπε να παραδοθούν τις επόμενες εβδομάδες.

Η συρρίκνωση των Υπηρεσιών Δόμησης και η ένταξή τους μαζί με τα Κτηματολογικά γραφεία, σε έναν Κεντρικό απόλυτα ελεγχόμενο από την κυβέρνηση φορέα, απελευθερώνει τα σχέδια εκμετάλλευσης χώρων και κτηρίων, κατά τα συμφέροντα της αστικής τάξης. Σχέδια που αφορούν ελεύθερους χώρους πρασίνου και παραλιών. Το πρότζεκτ στο Ελληνικό (πρώην αεροδρόμιο), με κατασκευές πολυτελών κατοικιών, καζίνο, κέντρα διασκέδασης (night clubs-bars) δεν θα σταματήσει εκεί. Ο σχεδιασμός είναι να συνεχίζει να δίνεται η παραλιακή ζώνη των Νοτίων προαστίων, ώστε να χτιστούν κλειστά συγκροτήματα (μπλοκς) με κατοικίες (βίλες) που χτίζονται σε συνέχεια, από το Ελληνικό και φτάνουν μέχρι το Λαιμό και τη Βουλιαγμένη. Θέλουν να δημιουργήσουν μια κλειστή ριβιέρα. Η πρόσβαση θα είναι αυστηρά μόνο σε κατοίκους και τους φίλους τους. 

Στην ίδια λογική, ο Δένδιας, ως υπουργός Άμυνας, ανακοίνωσε το Στεγαστικό Πρόγραμμα των Ενόπλων Δυνάμεων, μέρος της μεταρρύθμισης «Ατζέντα 2030». Κατοικίες που αφορούν στρατιωτικούς – αξιωματικούς που θα κατασκευαστούν με εργολαβίες ιδιωτικών φορέων και δάνεια τραπεζών. Στο στόχαστρο για να υλοποιηθεί το πρόγραμμα στην Αττική, είναι το παλαιό Στρατόπεδο «Καραϊσκάκη» στο Χαϊδάρι. Ένας χώρος που εκτείνεται σε έκταση 114.000τ.μ., χώρος πρασίνου στο Ποικίλο όρος και περιέχει στο εσωτερικό του και την ιστορία ενάντια στο Ναζισμό στην Ελλάδα. Τα κτήρια κρατουμένων στο Στρατόπεδο Χαϊδαρίου απλά θα «σιωπήσουν». Το σημείο που θέλουν να πραγματοποιήσουν το πρόγραμμα είναι στρατηγικό. Μια πλευρά του στρατοπέδου «βλέπει» προς το λιμάνι της Ελευσίνας. Εκεί που η κυβέρνηση με το ΝΑΤΟ και τις Η.Π.Α. θέλουν να το παραδώσουν για στρατιωτική βάση ανεφοδιασμού. Οπότε η μια πλευρά των κατοικιών θα δίνεται σε αξιωματικούς του ΝΑΤΟ και των Η.Π.Α. Με αυτό τον τρόπο βαθαίνει και η σχέση της Ελλάδας στους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς. 

Η τσιμεντοποίηση του Ποικίλου όρους, σε συνδυασμό με τους ελάχιστους χώρους πρασίνου που υπάρχουν στα Δυτικά Προάστια σημαίνει ότι η διαβίωση των κατοίκων μέσα σε συνθήκες θερμικής δυσφορίας θα γίνεται πιο έντονη. Τα ζητήματα πλημμυρών στην περιοχή, όπως της Μάντρας το 2017, θα είναι πιο συχνά. 

Μάχες 

Η μάχη για τα Προσφυγικά είναι στο κέντρο της τελευταίας περιόδου. Είναι ένα συγκρότημα που αποτελείται από 8 τριώροφες πολυκατοικίες τοποθετημένες παράλληλα μεταξύ τους. Περιλαμβάνουν συνολικά 228 διαμερίσματα. Οικοδομήθηκαν την περίοδο 1933–1936 από το Υπουργείο Κρατικής Πρόνοιας για τη στέγαση Μικρασιατών προσφύγων. Σχεδιάστηκαν από τους Κίμωνα Λάσκαρι και Δημήτριο Κυριακό σύμφωνα με τις αρχές του Γερμανικού Λειτουργισμού (Μπάουχαους) και είναι από τα λίγα ακίνητα στην Αθήνα με αυτή τη μορφολογία. Φέρουν ακόμα πάνω τους τις τρύπες από τις σφαίρες των Δεκεμβριανών του 1944.4

Η κυβέρνηση επιθυμεί να κατεδαφίσει την πλειοψηφία τους παρόλο που το 2008 το συγκρότημα κηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο στο σύνολό του από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, αποτρέποντας οριστικά παλαιότερα σενάρια κατεδάφισης. Θέλει να στήσει στη θέση του μια σειρά πολυτελών κατοικιών. 

Δεν είναι μόνο τα Προσφυγικά που εποφθαλμιούν να τα ρημάξουν. Είναι μία σειρά από χώρους ιστορικής, πολιτισμικής και πολιτιστικής σημασίας, όπως το σινεμά Ιντεάλ. Στο βωμό του κέρδους και της εκμετάλλευσης, αποφάσεις του Υπουργείου Πολιτισμού σε συνδυασμό με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενεργείας (Υ.Π.Ε.Ν.) στοχεύουν να αλλάξουν χρήσεις σαν μνημεία και να μετατραπούν σε ξενοδοχειακές μονάδες.

Αυτές οι αποφάσεις, σπρώχνουν έξω από τα κέντρα των πόλεων την εργατική τάξη και τις μετατρέπει σε εργοστάσια παροχής υπηρεσιών αναψυχής και διανυκτέρευσης πλούσιων τουριστών. Η αντίσταση που ξεδιπλώθηκε για τα Προσφυγικά της Αλεξάνδρας και η συνεχής αλληλεγγύη του κινήματος σταμάτησε την εκκένωση και κατεδάφιση του μεγαλύτερου όγκου των Προσφυγικών. Ενάντια στην τσιμεντοποίηση του Ποικίλου όρους και τα σχεδία του Υπουργείου Αμύνης έχουν ήδη γίνει κινητοποιήσεις στους Δήμους, για να αποτραπούν τα σχέδια της Κυβέρνησης. Κινήματα μέσα στις πόλεις ενάντια στους πλειστηριασμούς που σε πολλές περιπτώσεις έχουν κερδίσει, είναι κομμάτι της αντίστασης των από τα κάτω που χρειάζεται να δυναμώσει και να επεκταθεί. 

Παράδοση Αγώνων

Υπάρχει μια βαθιά παράδοση αγώνων για την υπεράσπιση της κατοικίας. Ήδη στις αρχές του 20ου αιώνα ξεπηδούν οι πρώτες αντιδράσεις. Η έναρξη του Α΄ Π.Π. συνοδεύτηκε με την αύξηση των ενοικίων. Η έλευση των προσφυγών από τη Μικρά Ασία, εκτόξευσε τη ζήτηση της κατοικίας. Το Εργατικό Κέντρο Αθήνας και Εργατικό Κέντρο Πειραιά, μπαίνουν σε απεργιακές κινητοποιήσεις με αιτήματα ενάντια στην κερδοσκοπία, ενάντια στις εξώσεις και την αύξηση των ενοικίων. Τα συνδικάτα, μέσα από αιματοκυλισμένες απεργίες, έβαλαν την πίεση στο κράτος. Πάρθηκαν μέτρα ώστε να γίνει έλεγχος τιμών ενοικίου και απαγόρευση των εξώσεων.5 Χρόνια αργότερα, τη δεκαετία του 1950, με την εισροή εσωτερικών μεταναστών από την υπόλοιπη Ελλάδα, σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, στα Δυτικά και των δυο πόλεων, αναμείχθηκαν με τους πρόσφυγες που διέμεναν ήδη εκεί (γενιά της Παράγκας) νέοι και νέες της εργατικής τάξης. 

Δυο μεγάλες μάχες πραγματοποιήθηκαν, που άφησαν παρακαταθήκη και για το μέλλον. Η «Μάχη στο Κάρβουνο» ή «Η Εξέγερση του Κάρβουνου» αποτελεί ένα από τα πιο έντονα αλλά λιγότερο γνωστά επεισόδια της μεταπολεμικής κοινωνικής ιστορίας της Αθήνας, το οποίο έλαβε χώρα τον Μάιο του 1956 στην «Ανθούπολη» Περιστερίου. Στην περιοχή λειτουργούσε ένα λιγνιτωρυχείο, έτσι πήρε η περιοχή το όνομα «Κάρβουνο». Μεταπολεμικά, το ορυχείο πέρασε στο ελληνικό δημόσιο και μισθώθηκε σε ιδιώτη επιχειρηματία. Η εντατική εξόρυξη, κάτω από τον αστικό ιστό, που διέμεναν οι ίδιοι οι εργάτες του ορυχείου, δημιούργησε τεράστια προβλήματα στα σπίτια. Οι αποζημιώσεις λόγω των ζημιών δεν δόθηκαν σε όλους. Αυτό οδήγησε στην έκρηξη των εργατών και των οικογενειών τους. Στα μέσα Μάη του 1956 χιλιάδες κάτοικοι (άνδρες, γυναίκες και παιδιά) συγκρούστηκαν σώμα με σώμα με ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις που επιστρατεύτηκαν για να προστατεύσουν τα συμφέροντα της εταιρείας. Παρά τη βίαιη καταστολή, οι εξεγερμένοι έσπασαν τον κλοιό της αστυνομίας και της χωροφυλακής, εισέβαλαν στο ορυχείο και το πυρπόλησαν. Τρεις μέρες έκαιγε η φωτιά στα ορυχεία. Η εξέγερση ανάγκασε την τότε κυβέρνηση να βάλει οριστικό τέλος στην εξόρυξη λιγνίτη κάτω από το Περιστέρι, σώζοντας τη γειτονιά από την πλήρη κατάρρευση. Ήταν νίκη της εργατικής τάξης να σώσει τα σπίτια της.6

Η «Μάχη της Δραπετσώνας» (γνωστή ιστορικά ως «Η Μάχη της Παράγκας») έλαβε χώρα τη Δευτέρα 14 Νοεμβρίου 1960. Οι κάτοικοι του προσφυγικού καταυλισμού της Δραπετσώνας συγκρούστηκαν σώμα με σώμα με την αστυνομία για να εμποδίσουν την κατεδάφιση των σπιτιών τους. Η κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Καραμανλή αποφάσισε την αιφνιδιαστική εκκένωση της περιοχής και τη μετεγκατάσταση των οικογενειών σε κρατικές πολυκατοικίες. Οι κάτοικοι, ωστόσο, αρνήθηκαν να δεχτούν το σχέδιο. Το θεωρούσαν μια προσπάθεια βίαιου ξεριζωμού για να εξυπηρετήσει επιχειρηματικά συμφέροντα της περιοχής (όπως το γειτονικό εργοστάσιο Λιπασμάτων του Μποδοσάκη). Η σύγκρουση ήταν αιματηρή, αλλά νικηφόρα για τους κατοίκους της περιοχής. Οι πρόσφυγες αμύνθηκαν χρησιμοποιώντας πέτρες, ξύλα και νερά, απωθώντας τις μπουλντόζες και τους αστυνομικούς που επιστρατεύτηκαν για την κατεδάφιση.7

Μέσα από αυτή τη σύγκρουση γεννήθηκε το λαϊκό τραγούδι «Δραπετσώνα» σε στίχους Τάσου Λειβαδίτη και μουσική του Μίκη Θεοδωράκη.Αυτές οι μάχες δεν ενέπνευσαν μόνο αλλά έπαιξαν ρόλο για την ριζοσπαστικοποίηση της εργατικής τάξης που συνέχιζε να μεταναστεύει γύρω από και στα κέντρα των μεγάλων πόλεων. Τα Ιουλιανά του 1965, είχαν πρωταγωνιστές ανθρώπους της εργατικής τάξης που έδωσαν μάχες στο Περιστέρι και τη Δραπετσώνα. 

Η σύσταση και ίδρυση του Ο.Ε.Κ. το 1958, από την ανάγκη για νέες εργατικές κατοικίες λόγω εσωτερικής μετανάστευσης ήταν κομμάτι που η εργατική τάξη καθόριζε όσο μεγάλωνε και απαιτούσε. Τη δεκαετία του 1980, με το κίνημα της Μεταπολίτευσης, ο Ο.Ε.Κ. κατασκευάζει την πλειοψηφία των κατοικιών μέχρι την κατάργηση του. Διευκόλυνση σε δάνεια και στήριξη των φτωχότερων κομματιών της εργατικής τάξης. Αντίστοιχα ο Ε.Ο.Τ. με προγράμματα για ανέργους και συνταξιούχους εξυπηρετεί ανάγκες για διακοπές. Δημιουργούνται Δημόσια Κάμπινγκ, ο Οργανισμός Σχολικών Κτηρίων (Ο.Σ.Κ.), κατασκευάζει Παιδικούς σταθμούς και σχολικές μονάδες σε προάστια των μεγάλων πόλεων. Μαζί με τις κτηριακές υποδομές, το κίνημα επέβαλε στην τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, το πλαφόν στα ενοίκια παρατείνοντας το λεγόμενο «ενοικιοστάσιο». Λόγω αύξησης του πληθωρισμού, το ενοικιοστάσιο, ήταν η αναγκαστική προστασία των ενοικιαστών, το οποίο επέβαλλε αυτόματες παρατάσεις στις μισθώσεις και κρατικό έλεγχο στις αυξήσεις των ενοικίων λόγω της τότε στεγαστικής και οικονομικής κρίσης. Το καθεστώς αυτό καταργήθηκε από το ίδιο το ΠΑΣΟΚ το 1996 με πρωθυπουργό τον Κώστα Σημίτη. 

Μεταβατικά Αιτήματα

Στην κρίση της Στέγης οι αντιστάσεις από τα κάτω πληθαίνουν. Από την Ευρώπη μέχρι την Αμερική, παραδείγματα ξεπηδούν από τα κάτω. Ο Δήμαρχος της Νέας Υόρκης, Μαμντανί, πάτησε πάνω στα αιτήματα του κόσμου της Νέας Υόρκης, θέτοντας το πλαφόν στα ενοίκια (πάγωμα των ενοικίων – rent freeze) στις εργατικές γειτονίες. Από την άλλη επέβαλε φόρο «pied-à-terre» για τις πολυτελείς δευτερεύουσες κατοικίες. Σύμφωνα με τον οικονομικό ελεγκτή της πόλης, ο φόρος θα επηρεάσει περίπου 11.200 ακίνητα και αναμένεται να αποφέρει 500 εκατομμύρια δολάρια ετήσια έσοδα. 

Ο Αλέξης Τσίπρας, στην αναγγελία των 5 σημείων του Μανιφέστου του, θέλοντας να τοποθετηθεί για τη διαχείριση των «κόκκινων δανείων» και τους πλειστηριασμούς, προτείνει την εξαγορά των «κόκκινων» δανείων από τους δανειολήπτες σε τιμή λίγο μεγαλύτερη από εκείνη που αγόρασαν τα funds και να δημιουργηθεί ένας δημόσιος φορέας κοινωνικής διαχείρισης των στεγαστικών δανείων. Όταν η Αριστερά μπαίνει στη συζήτηση αποπληρωμής δανείων σε τράπεζες που έχουν ανακεφαλοποιηθεί δυο φορές, είναι σαν να δίνει εγγυήσεις ότι τα κέρδη τους δεν θα πειραχτούν και θα τις στηρίξει. Η κυβέρνηση επιτίθεται ακόμα πιο λυσσαλέα στις κατοικίες. Με το ρυθμιστικό σχέδιο που προτείνει και θέλει να επιβάλει, αφήνει ελεύθερα τα funds να κατασπαράξουν οποιαδήποτε κατοικία μπορούν. Τα funds και το κέρδος των μεγάλων τουριστικών ομίλων, είναι ο βασικός λόγος που τα σπίτια είναι κλειστά. Πάνω από 100 χιλιάδες στην Αττική σπίτια βρίσκονται κλειδωμένα και κενά, σε όλη την Ελλάδα υπολογίζονται στα 700 χιλιάδες σπίτια κλειστά. Τα funds και οι τράπεζες κατέχουν το μεγαλύτερο αριθμό σπιτιών αυτών.  

Η λύση στη στεγαστική κρίση, δεν βρίσκεται στο ποιος θα χειριστεί καλύτερα τις τράπεζες και θα τις πείσει να δώσουν περιθώρια στους πλειστηριασμούς.Χρειάζεται να συγκρουστούμε με αυτά τα συμφέροντα. Συμφέροντα που η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι χωμένη, και φαίνεται από τα σκάνδαλα που βγαίνουν στην επιφάνεια, όπως αυτό με τις Πολεοδομίες. Διευκολύνει funds, τράπεζες και ομίλους επιχειρήσεων να αρπάξουν όλη αυτή την κτηριακή υποδομή προς όφελος τους.

Η απάντηση στη κρίση στέγης βρίσκεται στη καρδιά των αιτημάτων του εργατικού κινήματος και των αναγκών του. Με τις απεργίες και τις μαζικές κινητοποιήσεις του, μπορεί και είναι αναγκαίο να απαιτήσει να ανοίξουν οι κλειστές κατοικίες σε όλη την Ελλάδα και να ανασυσταθεί ο Ο.Ε.Κ. κάτω από τον εργατικό έλεγχο. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι να γίνουν προσλήψεις σε Δήμους, ώστε να δημιουργηθεί Υπηρεσία Δόμησης (Πολεοδομία) σε κάθε Δήμο, για να μην αφήνουν την ασυδοσία των εργολάβων να τσιμεντώσουν κάθε χώρο πρασίνου. Διεκδικούμε την αύξηση των μισθών και την επαναφορά του πλαφόν του ενοικίου και παράλληλα τον έλεγχο κερδοσκοπίας από τους ιδιοκτήτες ακινήτων. Για να σταματήσουν οι πλειστηριασμοί, πρέπει να κρατικοποιηθούν οι τράπεζες κάτω από εργατικό έλεγχο και διαγραφή των κόκκινων δανείων της εργατικής τάξης. 

Αιτήματα που πρέπει να μπολιαστούν με τα υπόλοιπα αιτήματα της εργατικής τάξης και των κινημάτων: Στο κίνημα των φοιτητικών καταλήψεων του ’06 -΄07, υπήρχε το Σύνθημα: Κλείστε την Πρεσβεία των τρομοκρατών (Αμερικάνικη Πρεσβεία) και κάντε τη φοιτητική εστία. Έτσι δένονται τα ζητήματα στέγης των φοιτητών με τα εργατικά αιτήματα, για αξιοπρεπή δωρεάν στέγαση των φοιτητών. Το αντιπολεμικό και αντιρατσιστικό κίνημα που ζητά να κλείσουν τα στρατόπεδα συγκέντρωσης και να ανοίξουν οι πόλεις και τα σχολεία για πρόσφυγες και μετανάστες. Έχουν δοθεί μάχες και έχουν ανοίξει σχολεία για προσφυγόπουλα, σε πολλούς δήμους στην Αττική. Η εναντίωση στη στρατιωτικοποίηση της Ελευσίνας και τη κατασκευή στρατιωτικών κατοικιών είναι κομμάτι της αντίστασης του αντιπολεμικού κινήματος και της εργατικής τάξης για ελεύθερους χώρους. Μπολιάζουμε αυτούς τους αγώνες και στα κινήματα πόλης που εμφανίζονται, διεκδικώντας καλύτερη διαβίωση στις πόλεις. Κινήματα για την προστασία του περιβάλλοντος και κινήματα ενάντια στους πλειστηριασμούς. Τόσο από τα κάτω, όσο και από τα πάνω. Μέσα στα Δημοτικά και Περιφερειακά Συμβούλια, με πίεση στην υπόλοιπη αριστερά να παίρνει θέση για τα ζητήματα κατοικίας. Μέσα στα συνδικάτα και τα σωματεία με απεργίες και αλληλεγγύη ενάντια στις επιθέσεις του νεοφιλελευθερισμού. 

Η Αριστερά έχει χρέος να μπει μπροστά και να ανοίξει το δρόμο στα συνδικάτα και την εργατική τάξη να επιβάλει τα αιτήματα της μέσα από απεργίες. Να πατήσει πάνω στην παράδοση των μαχών και τις νίκες της εργατικής τάξης.Η Παρισινή Κομούνα (1871) έθεσε το ζήτημα και μέσα από ριζοσπαστικά μέτρα για το στεγαστικό. Διέγραψε οφειλόμενα ενοίκια και απαγόρευσε τις εξώσεις.  Το φωτεινό παράδειγμα της Ρώσικης Επανάστασης δείχνει την λύση στη Στεγαστική κρίση. Μετά τη νίκη της Εργατικής Επανάστασης του 1917, η Σοβιετική Κυβέρνηση καταργεί την ιδιοκτησία στα αστικά ακίνητα. Οι κατοικίες πέρασαν στη διαχείριση του κράτους. Η διαχείριση των πολυκατοικιών, από την καθαριότητα μέχρι την συντήρηση, γινόταν μέσα από τα σοβιέτ και την εργατική τάξη. Οικοδομήθηκαν και δόθηκαν βάσει των αναγκών πολλά νέα κτήρια. Η Ρώσικη Πρωτοπορία επηρέασε και την αρχιτεκτονική με νέα και πειραματικά κτήρια του 1920.  Η επαναστατική προοπτική με στόχο τον Σοσιαλισμό με την ανατροπή του Καπιταλισμού, για μια αταξική Κοινωνία και Στέγη για όλους.  

Σημειώσεις

1. Φρίντριχ Ένγκελς , Για το ζήτημα της κατοικίας

2. ΣαΚ 167, Δ. Στεφανάκης

3. 902.gr

4. Δαμιανάκος Δ. & Σιδωράκης Ν. Συνέδριο Τμήματος Αττικής Συλλόγου Αρχιτεκτόνων (ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ): ΑΤΤΙΚΗ ΣΕ ΚΡΙΣΗ

5. ΣαΚ 174, Κώστας Πολύδωρος

6. Νάσος Μπράτσος, ertnews.gr

7. Θωμάς Σίδερης, Εφημερίδα των Συντακτών (efsyn.gr)

 

ΚΑΤΩ ΤΑ ΧΕΡΙΑ ΑΠ’ ΤΑ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΑ
∆ΗΜΟΣΙΑ ΚΑΙ ∆ΩΡΕΑΝ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΣΕ ΚΑΘΕ ΓΕΙΤΟΝΙΑ

Ο αγώνας ενάντια στα σχέδια της κυβέρνησης για την «ανάπλαση» των Προσφυγικών στην Αλεξάνδρας, µε την οποία επιχειρεί να εκτοπίσει 400 κατοίκους, ανάµεσά τους ιδιαίτερα ευάλωτους ανθρώπους, πρόσφυγες, γυναίκες, ανάπηρους και παιδιά, χρειάζεται να γίνει υπόθεση όλης της εργατικής τάξης που δίνει καθηµερινά µάχες. 

Ο αγώνας των κατοίκων των προσφυγικών, µε την απεργία πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή (που η κατάσταση της υγείας του φτάνει σε οριακό σηµείο) και της Suzon Doppagne, µαζί µε δεκάδες κινητοποιήσεις στους δρόµους, στις γειτονιές, στα Περιφερειακά και ∆ηµοτικά Συµβούλια, έχει φέρει στο κέντρο της πολιτικής µάχης ένα τεράστιο κοινωνικό ζήτηµα. Και αυτό δεν είναι άλλο από το δικαίωµα στην καθολική πρόσβαση στη στέγαση. Σε µια περίοδο που συνδυάζει την κερδοσκοπία των ενοικίων και την ολοένα και µεγαλύτερη παράδοση των κτιρίων της Αθήνας (και όχι µόνο) σε ξένα funds, µαζί µε τα «κόκκινα δάνεια» και τις τράπεζες που πετούν φτωχό κόσµο έξω από τα σπίτια του, οι αγώνες χρειάζεται να είναι κοινοί.

Για όλους αυτούς τους λόγους, δίπλα στο αίτηµα «Κάτω τα χέρια από τα Προσφυγικά» χρειάζεται να προσθέσουµε την απαίτηση να συσταθεί ξανά ο Οργανισµός Εργατικής Κατοικίας, ο οποίος κατά τη λειτουργία του εξασφάλισε στέγη για πάνω από 70.000 εργατικές οικογένειες. Η λύση, είναι εξόφθαλµη: στην Αθήνα βρίσκονται πάνω από 110.000 άδειες κατοικίες, που θα µπορούσαν να στεγάσουν όχι µόνο όσους τώρα δεν έχουν στέγη, αλλά και αυτούς που ζορίζονται να ανταπεξέλθουν στα ενοίκια. Λειτουργία του Ο.Ε.Κ. κάτω από εργατικό έλεγχο, για να µπορούµε να εξασφαλίσουµε ότι ο ρατσισµός της κυβέρνησης δεν θα σταθεί εµπόδιο στη στέγαση προσφύγων και µεταναστών. Ότι οι κοινωνικές ανάγκες θα µπουν πάνω από τα κέρδη των air bnb και των µεγάλων ξενοδόχων. 

Ένα µαζικό πρόγραµµα κοινωνικών και εργατικών γειτονιών είναι εφικτό αν σταµατήσει η κυβέρνηση να σπαταλά δισεκατοµµύρια για εξοπλισµούς, F35, φρεγάτες και πάτριοτ, στο πλευρό των ΗΠΑ και του κράτους τροµοκράτη του Ισραήλ. 

Ο ∆ήµαρχος της Αθήνας Χ. ∆ούκας δεν µπορεί να κάνει πλάτη στα σχέδια της κυβέρνησης, των κερδοσκόπων γης και της βιοµηχανίας του τουρισµού. Να απαιτήσει ξεκάθαρα την µαταίωση τόσο της σύµβασης του Χαρδαλιά όσο και των σχεδίων εκκένωσης των Προσφυγικών.

Το ΕΚΑ, η Α∆Ε∆Υ, τα συνέδρια της ∆ΟΕ και της ΟΛΜΕ είναι ώρα να αγκαλιάσουν τα αιτήµατα αυτά, να δώσουν κεντρική απάντηση στην επίθεση στο δικαίωµα στην στέγη όλης της εργατικής τάξης.

Καλούµε τα εργατικά σωµατεία της περιοχής των Αµπελοκήπων, του Γκύζη, των Εξαρχείων και όλης της Αθήνας να µπουν µπροστά, να αναδείξουν τα ζητήµατα και να παλέψουν ενωτικά µε τους αγωνιστές/ριες/ά των Προσφυγικών, αλλά και τους κατοίκους σε κάθε γειτονιά. Το Σωµατείο Εργαζοµένων του Αγίου Σάββα, αλλά και η Β’ ΕΛΜΕ Αθήνας έχουν βγάλει ανακοινώσεις συµπαράστασης. Η συνεργασία µε το αντικαρκινικό νοσοκοµείο αφορά και στη δοµή φιλοξενίας ασθενών και συνοδών του Αγίου Σάββα, που φτιάχτηκε µε πρωτοβουλία των Προσφυγικών. Να απλώσουµε αυτή τη συµπαράσταση σε όλους τους χώρους δουλειάς και νεολαίας, µε πρωτοβουλίες και κινητοποιήσεις που µπορούν να αναγκάσουν την κυβέρνηση να κάνει πίσω από την «ανάπλαση», να ανακαλέσει την καταστροφική σύµβαση της Περιφέρειας. 

Να ενώσουµε τα κινήµατα στο µεγάλο συλλαλητήριο στις 19 Ιούνη στην Οµόνοια στις 7µµ  για να τιµωρηθούν οι ένοχοι για το έγκληµα της Πύλου. Ντόπιοι, µετανάστες, εργαζόµενοι και φοιτητές παλεύουµε ενάντια στον ρατσισµό που πνίγει χιλιάδες στον πάτο της Μεσογείου και αφήνει άστεγους όσους καταφέρνουν να επιβιώσουν.

Ο αγώνας των Προσφυγικών µπορεί να νικήσει, µε τα συνδικάτα µπροστά ενάντια στην κυβέρνηση της φτώχιας και του ρατσισµού.

Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόµµα