Με τη μαζική και οργισμένη διαδήλωση στη ΔΕΘ ξεκινάει δυναμικά το φθινόπωρο και η νέα ακαδημαϊκή χρονιά που παλεύουμε να είναι χρονιά ανατροπών από τα κάτω και από τα αριστερά. Το νέο τεύχος Νο 178 του περιοδικού Σοσιαλισμός από τα Κάτω κυκλοφορεί με εξώφυλλο τις διαδηλώτριες στη ΔΕΘ. Μέσα από τα εφτά νέα άρθρα του καταγράφει τη συγκυρία και παράλληλα παρεμβαίνει πολιτικά για να γίνει η ανατροπή πραγματικότητα. Την ώρα όπου η κυβέρνηση Μητσοτάκη κλιμακώνει την ολομέτωπη επίθεση -από τη διάλυση της δημόσιας Παιδείας μέχρι την πολεμική εμπλοκή και την κλιματική καταστροφή- η οργάνωση των αντιστάσεων είναι μονόδρομος. «Δεν θα πληρώσουμε εμείς τον δικό τους πόλεμο», είναι και το κεντρικό σύνθημα αυτού του τεύχους.
Αυτός είναι κι ο τίτλος με τον οποίο υπογράφει η Μαρία Στύλλου το εισαγωγικό άρθρο του περιοδικού. Αφετηρία έχει το εκρηκτικό κλίμα των πρόσφατων εργατικών κινητοποιήσεων και το αγωνιστικό διήμερο στη ΔΕΘ όπου με δεκάδες χιλιάδες στους δρόμους εκφράστηκε μαζικά η οργή ενάντια στην κυβέρνηση Μητσοτάκη. Μια κυβέρνηση που επιλέγει να ρίχνει δισεκατομμύρια σε εξοπλισμούς, όπως με την «Ασπίδα του Αχιλλέα» σε συμφωνία με το Ισραήλ, την ώρα που νομιμοποιεί τα 13ωρα και τα θανατηφόρα εργοδοτικά εγκλήματα σε χώρους δουλειάς. Πώς συνδέεται η παγκόσμια γεωπολιτική κρίση, η σφαγή στην Παλαιστίνη και η αποτυχία του αμερικανικού άξονα, με τους νεκρούς ντελιβεράδες, τις εργάτριες της Βιολάντα και τα ρατσιστικά κολαστήρια; Η απάντηση υπογραμμίζει την επιτακτική ανάγκη για άμεση απεργιακή κλιμάκωση με τη σύνδεση όλων των αντιστάσεων με την εργατική τάξη στο κέντρο. Επιτακτική είναι και η ανάγκη για τη μαζικοποίηση της επαναστατικής Αριστεράς που έχει τον ρόλο να οργανώσει αυτή την κλιμάκωση και κυρίως να την φτάσει μέχρι την ανατροπή, και όχι τον συμβιβασμό.
Ξεχωρίζει το άρθρο της Λίλιαν Μπουρίτη με τίτλο «Η μάχη της Παιδείας» καθώς συνοψίζει όλες τις πτυχές της επίθεσης στη δημόσια και δωρεάν Παιδεία, ενώ ταυτόχρονα αποσαφηνίζει το πώς θα λειτουργούν τα πανεπιστήμια ως επιχειρήσεις. Η Λίλιαν αρχικά καταπιάνεται με το τεράστιο σκάνδαλο των ιδιωτικών ΑΕΙ και την προσπάθεια του Μητσοτάκη να παρακάμψει το άρθρο 16. Η κυβέρνηση βάζει την ιδιωτικοποίηση από την “πίσω πόρτα” μέσα από τη χρόνια υποχρηματοδότηση και τη συρρίκνωση. Όμως οι φοιτητές μαζί με τους εκπαιδευτικούς και το ευρύτερο εργατικό κίνημα έχουν τη δύναμη να μπλοκάρουν τις επιθέσεις στους δρόμους με απεργίες και καταλήψεις. Αντλούμε πολύτιμα μαθήματα και εμπειρίες από τις νικηφόρες φοιτητικές καταλήψεις του 2006-2007, όπως και από το τσουνάμι των καταλήψεων και των μαζικών διαδηλώσεων στις αρχές του 2024. Ένα απαραίτητο ανάγνωσμα για κάθε αγωνιστή και αγωνίστρια που παλεύει για την υπεράσπιση της δημόσιας και δωρεάν Παιδείας ενάντια στην κυβέρνηση της φτώχειας και του αυταρχισμού.
Στη συνέχεια ο Γιώργος Πίττας υπογράφει το άρθρο «Τα αδιέξοδα του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού». Μια τέτοια διαπίστωση, που λίγο καιρό πριν θα θεωρούταν προκλητική, σήμερα είναι κοινός τόπος. Όμως η διάσταση του αδιέξοδου, οι ρίζες και η διέξοδος από αυτή την κρίση μόνο κοινός τόπος δεν είναι. Γι' αυτό είναι πολύτιμο αυτό το άρθρο. Μαζεύει όλη την εικόνα μιας πλούσιας από εξελίξεις περιόδου και μας βοηθάει να την δούμε πιο συνολικά: Ο Τραμπ προχώρησε στην επίθεση στο Ιράν με μοναδικό σύμμαχο το Ισραήλ, ενώ οι δυνάμεις που στήριζαν τις ΗΠΑ σε παλαιότερες εξορμήσεις αρνούνται να συμμετάσχουν, με αποτέλεσμα ο αμερικανός πρόεδρος να απειλεί μέχρι και με αποχώρηση από το ΝΑΤΟ.
Αντίσταση
Το μπάχαλο της εξωτερικής πολιτικής αποτυπώνεται και στις αλλοπρόσαλλες απειλές του απέναντι σε χώρες συμμάχους όπως το Ομάν και η Νότια Κορέα. Πολύτιμο και γιατί έχει οδηγό τον διεθνισμό που δίνει τη μοναδική προοπτική ειρήνης απέναντι στην κλιμάκωση των πολεμικών ανταγωνισμών και βάζοντας στον πρωταγωνιστικό ρόλο την εργατική τάξη που κινείται: Τα ιμπεριαλιστικά σχέδια εξόντωσης της Παλαιστίνης σκοντάφτουν πάνω στην ανυποχώρητη Παλαιστινιακή Αντίσταση και στο διεθνές κίνημα αλληλεγγύης. Η απόλυτη στήριξη των ΗΠΑ στις σφαγές του Ισραήλ πυροδοτεί ραγδαίες εξελίξεις και πολιτική κρίση στο ίδιο το εσωτερικό της Αμερικής, γιγαντώνοντας ταυτόχρονα το διεθνές αντιπολεμικό κίνημα.
Στη συζήτηση που εχει ανάψει ακόμα περισσότερο μέσα στην παρατεταμένη προεκλογική περίοδο παρεμβαίνει ο Πάνος Γαργκάνας με το άρθρο «Για την Αριστερά που ξέρει τι θέλει και πώς μπορεί να το πετύχει». Υπάρχει πραγματική εναλλακτική στον Μητσοτάκη από την Αριστερά ή στην πράξη αυτή μπορεί να φτάσει “μέχρι το σημείο που της επιτρέπουν”; Ο αρθρογράφος ασκεί αμείλικτη κριτική στις ρεφορμιστικές αυταπάτες και τη διαχείριση των δημοσιονομικών περιορισμών της ΕΕ, αποδομώντας τις προτάσεις για «αλλαγή παραγωγικού μοντέλου» και την επικίνδυνη «πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική» που εμπλέκει τη χώρα στους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς. Από το κρατικό έγκλημα της Πύλου μέχρι τις διαδηλώσεις της 8ης Μάρτη και του Pride, η απάντηση στην ακροδεξιά δεν είναι ο συμβιβασμός, αλλά τα ανοιχτά σύνορα και η αταλάντευτη υπεράσπιση των δικαιωμάτων των μεταναστών, των γυναικών και των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων. Η ανάλυση καταλήγει στο πολιτικό συμπέρασμα: η εργατική τάξη έχει τη δύναμη να νικήσει. Αλλά χρειάζεται ένα αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα που συνδέει τις απεργίες με την πάλη ενάντια στον ρατσισμό και τον σεξισμό για να τσακίσει την κυβέρνηση της ΝΔ και το σύστημα της εκμετάλλευσης.
Μετά τους δολοφονικούς καύσωνες και τα εκατομμύρια καμένα στρέματα που άφησε πίσω του (και) το φετινό καλοκαίρι, ο Γιώργος Ράγκος χτυπάει για ακόμα μια φορά το καμπανάκι “δράσης” με το άρθρο του «Αντίσταση στην κλιματική καταστροφή». Οι ένοχοι, οι κυβερνήσεις και οι καπιταλιστές, είναι οι ίδιοι που υποκριτικά θα μας έσωζαν από αυτήν, με το παραμύθι της “πράσινης μετάβασης”. Πλέον μιλούν για “προσαρμογή και ανθεκτικότητα”. Το σύστημα απαιτεί από την κοινωνία να μάθει να επιβιώνει μέσα στις στάχτες, την ξηρασία και τις πλημμύρες, ώστε να μη θιχτούν τα κέρδη τους. Ο Γ. Ράγκος γυρνάει πίσω στον Μάρξ και το “μεταβολικό ρήγμα” για να εξηγήσει πώς ο καπιταλισμός κατασπαράζει τη φύση. Τότε δεν υπήρχαν ούτε σαν ιδέα τα Giga Data Centers που εκτινάσσουν τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, αλλά η ανάλυση παραμένει επίκαιρη. Η λύση δεν κρύβεται στον «πράσινο καπιταλισμό» ούτε στις ιδιωτικοποιήσεις που βαφτίζονται «ανάπτυξη». Αλλά στη ρήξη με τα ορυκτά καύσιμα, στον εργατικό και κοινωνικό έλεγχο της παραγωγής ενέργειας, και στις μαζικές δημόσιες μεταφορές.
Ποδόσφαιρο ή πλυντήριο εγκλημάτων; Αν θέλετε να διαβάσετε πώς το κορυφαίο αθλητικό γεγονός γίνεται πεδίο ταξικής και αντιπολεμικής αντίστασης, προμηθευτείτε το νέο τεύχος για το άρθρο του Νεκτάριου Δαργάκη με τίτλο «Μουντιάλ του κέρδους και του πολέμου». Το άρθρο ρίχνει άπλετο φως στο παρασκήνιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2026, καταγράφοντας όλα τα σκάνδαλα υπό τις ευλογίες του Ντόναλντ Τραμπ και του Τζάνι Ινφαντίνο: από τη βάναυση εξόντωση των ποδοσφαιριστών στον βωμό των κερδών (με 104 αγώνες για 48 ομάδες) και την κλιματική επιβάρυνση μέχρι τα απροκάλυπτα ρατσιστικά μπλόκα στα σύνορα των ΗΠΑ. Ένα άρθρο για ποδοσφαιρόφιλους και μη, καθώς σε βάζει στο κλίμα του Μουντιάλ, όχι από τη σκοπιά του φιλάθλου, αλλά του ανθρώπου που παλεύει για να αλλάξει τον κόσμο.
Επανάσταση
Εβδομήντα χρόνια μετά, το φάντασμα της Ουγγρικής Επανάστασης εξακολουθεί να στοιχειώνει τόσο τους απολογητές του δυτικού καπιταλισμού όσο και τους νοσταλγούς του σταλινισμού. Ο Δημήτρης Δασκαλάκης γκρεμίζει τους ιστορικούς μύθους περί Δυτικής συνομωσίας και περιγράφει μια αυθόρμητη, μαζική εργατική εξέγερση ενάντια στη βάρβαρη εκμετάλλευση στο άρθρο «Ουγγαρία 1956: Οι εργάτες ενάντια στον υπαρκτό κρατικό καπιταλισμό». Το κείμενο μεταφέρει τον αναγνώστη στις μέρες που η εργατική τάξη απάντησε στη φτώχεια, την καταπίεση και τον χαφιεδισμό του καθεστώτος με τον πιο ριζοσπαστικό τρόπο: με όπλα, γενικές απεργίες και εργατικά συμβούλια. Οι Ούγγροι εργάτες πήραν τα εργοστάσια στα χέρια τους, σπάζοντας τον τρόμο της μυστικής αστυνομίας (AVH) και έφτασαν σε κατάσταση «δυαδικής εξουσίας». Η επανάσταση πνίγηκε τελικά στο αίμα από τα σοβιετικά τανκς, με τη σιωπή της Δύσης, η οποία την ίδια ακριβώς ώρα βομβάρδιζε την Αίγυπτο για τη διώρυγα του Σουέζ. Όμως, η παρακαταθήκη της παραμένει ζωντανή. Απέδειξε ιστορικά πως ο γνήσιος σοσιαλισμός δεν επιβάλλεται από τα πάνω με τανκς, αλλά χτίζεται από τα κάτω. Αναζητήστε το νέο τεύχος για μια συναρπαστική ιστορική αναδρομή και πολύτιμα πολιτικά συμπεράσματα.
Στις σελίδες της βιβλιοπαρουσίασης, η Τζέλα Βαρνάβα-Σκούρα παρουσιάζει τις «Μαρτυρίες από την αντίσταση, τον εμφύλιο, την υπερορία, τον επαναπατρισμό» (Συλλογικό – εκδόσεις Ασίνη) με επιμέλεια της ίδιας και του Προκόπη Παπαστράτη, ενώ ο Ευκλείδης Μακρόγλου παρουσιάζει το βιβλίο των συνταγματολόγων Ακρίτα Καϊδατζή και Χαράλαμπου Κουρουνδή «Ποια αναθεώρηση; Για ένα Σύνταγμα υπέρ των πολλών, όχι στα μέτρα των ‘από πάνω’» (εκδόσεις ΠΟΛΙΣ).